Maharashtra Rainfall Update: पूर्व विदर्भ व मराठवाड्याचा अपवाद वगळता राज्यात मान्सूनने जून महिन्याची सरासरी गाठली आहे. मान्सूनने वेळेवर हजेरी लावल्यानं बहुतांश भागांत समाधानकारक पावसाची नोंद झाली आहे. सध्या अजून दोन दिवस शिल्लक असून हवामान खात्याच्या अंदाजानुसार उर्वरित कालावधीतही पावसाची शक्यता आहे. त्यामुळे जून महिन्याचा एकूण पाऊस सरासरीच्या जवळपास किंवा त्याहीपेक्षा अधिक होण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे.
पावसाची एकंदर स्थिती
महाराष्ट्रात जून महिन्याची सरासरी पावसाची मात्रा सुमारे २०८ मिलिमीटर इतकी असून, यंदा शनिवारपर्यंत १९४.३ मिलिमीटर म्हणजेच ९३.६ टक्के पावसाची नोंद झाली आहे. हे प्रमाण राज्याच्या पावसाच्या इतिहासात समाधानकारक मानलं जातं. मात्र, काही भागांत पावसाचं वितरण असमान झाल्याचं चित्रही समोर येत आहे. राज्यातील ३८ तालुक्यांमध्ये फक्त २५ ते ५० टक्के पावसाची नोंद झाली आहे, जी शेतकऱ्यांसाठी चिंतेची बाब ठरू शकते. दुसरीकडे ८७ तालुक्यांमध्ये ७५ ते १०० टक्के पाऊस झाला असून, १५५ तालुक्यांमध्ये सरासरीच्या १०० टक्क्यांहून अधिक पावसाची नोंद झाली आहे.
या Maharashtra Rainfall Update आकडेवारीवरून राज्यात मान्सूनच्या आगमनाने संमिश्र चित्र उभं केल्याचं स्पष्ट होतं, बहुतांश भागात समाधानकारक पाऊस झाला असला तरी काही भागांमध्ये अजूनही पावसाची प्रतीक्षा आहे.
कोणत्या विभागात किती टक्के पाऊस?
राज्यातील २८ जिल्ह्यांमध्ये सरासरीच्या १०० टक्केहून अधिक पावसाची नोंद झाली असून, हे चित्र राज्याच्या बहुतांश भागांत समाधानकारक मानलं जात आहे. मात्र, या सकारात्मक चित्रामध्ये काही भाग अपवाद ठरत आहेत. राज्यातील १५ जिल्ह्यांतील ३८ तालुक्यांमध्ये केवळ २५ ते ५० टक्के पावसाची नोंद झालेली आहे. विशेष म्हणजे, या ३८ तालुक्यांपैकी नागपूर आणि बीड या दोन महत्त्वाच्या जिल्ह्यांतील प्रत्येकी ५ तालुके अजूनही पावसाच्या प्रतिक्षेत आहेत. यामुळे त्या भागांतील पेरणी प्रक्रियेला अडथळा निर्माण होण्याची शक्यता आहे.
त्याचबरोबर, २० जिल्ह्यांमधील ७१ तालुक्यांमध्ये ५० ते ७५ टक्के पावसाची नोंद झालेली आहे, जी सरासरीहून थोडी कमी आहे. ३० जिल्ह्यांमधील ८७ तालुक्यांमध्ये ७५ ते १०० टक्के पाऊस झाला असून ही पावसाची स्थिती खरिपासाठी अनुकूल मानली जाते. सर्वाधिक उल्लेखनीय बाब म्हणजे, २८ जिल्ह्यांतील तब्बल १५५ तालुक्यांमध्ये १०० टक्क्यांपेक्षा अधिक पावसाची नोंद झाली आहे, ज्यामुळे त्या भागांमध्ये पेरणीला चांगली चालना मिळाली आहे.
Maharashtra Rainfall Update राज्यातील एकूण १४२ लाख हेक्टर क्षेत्रापैकी सध्या ७६ लाख ३१ हजार हेक्टर क्षेत्रावर म्हणजेच सुमारे ५३% क्षेत्रावर खरिपाच्या पेरण्या पूर्ण झाल्या आहेत. यामध्ये सोयाबीन, कापूस, तूर यासारख्या मुख्य पिकांची लागवड करण्यात आलेली आहे. सध्या पावसाची एकूण २१ दिवसांची नोंद झालेली असून हवामान विभाग पुढील काही दिवस पावसाचे संकेत देत आहे.
मात्र, काही भागांत परिस्थिती चिंतेची आहे. पूर्व विदर्भातील वर्धा, नागपूर, भंडारा, गोंदिया, चंद्रपूर आणि गडचिरोली या जिल्ह्यांमध्ये केवळ ६१ टक्के पावसाची नोंद झाली आहे, जी बहुतांश तालुक्यांच्या सरासरीपेक्षा लक्षणीय कमी आहे. याशिवाय, मराठवाड्याच्या आठ जिल्ह्यांमध्ये फक्त ८३.६ टक्के पाऊस झाल्यामुळे या भागात पेरणीच्या कामाला अपेक्षित वेग मिळालेला नाही. या जिल्ह्यांत पावसाची अनियमितता शेतकऱ्यांसाठी अडचणी निर्माण करत आहे आणि यामुळे कृषी विभाग अधिक सतर्क झाला आहे.
यंदाच्या मान्सून हंगामात सर्वाधिक पावसाची नोंद पुणे जिल्ह्यात झाली असून, तेथे सरासरीच्या तब्बल ११३ टक्के पाऊस पडला आहे. हा पाऊस केवळ पुण्यासाठीच नव्हे तर पश्चिम महाराष्ट्रासाठीही अत्यंत लाभदायक ठरला आहे. त्यामुळे पुणे विभागात शेतीकामांना चांगली गती मिळालेली आहे. त्याचप्रमाणे, कोकण विभागात १०२ टक्के आणि नाशिक विभागात १०१ टक्के पावसाची नोंद झाली आहे, ज्यामुळे फळबागा, भातशेती व इतर खरीप पिकांच्या उत्पादनासाठी अनुकूल वातावरण तयार झाले आहे. अमरावती विभागातही १०८ टक्के पावसाची नोंद झालेली असून, विदर्भातील काही भागांसाठी हा दिलासादायक संकेत मानला जातो.
या Maharashtra Rainfall Update आकडेवारीत भंडारा जिल्ह्यातील लाखनी, तसेच गोंदिया जिल्ह्यातील सालेकसा, देवरी आणि सडक अर्जुनी या तालुक्यांचा समावेश आहे. या तालुक्यांमध्ये सरासरीहून अधिक पाऊस झाल्यामुळे कृषी पिकांची चांगली वाढ होण्याची शक्यता आहे. या भागातील शेतकऱ्यांनी वेगवेगळ्या पिकांची पेरणी सुरू केली असून, हवामान अनुकूल राहिल्यास यंदा चांगल्या उत्पादनाची अपेक्षा आहे. एकंदरित पाहता, राज्याच्या पश्चिम आणि काही मध्य भागांमध्ये मान्सूनने समाधानकारक सुरुवात दिली आहे.
Maharashtra Rainfall Update
महाराष्ट्रात जून महिन्यात एकूण सरासरीच्या ९३.६% पावसाची नोंद झाली असून, अनेक जिल्ह्यांमध्ये १००% पेक्षा अधिक पाऊस झाला आहे. पुणे, कोकण, नाशिक व अमरावती विभागात समाधानकारक पावसामुळे पेरण्यांना चांगली गती मिळाली आहे. मात्र, पूर्व विदर्भ व मराठवाड्यात अजूनही काही भाग पावसाच्या प्रतीक्षेत आहेत. पुढील काही दिवसांत पावसाचा जोर वाढल्यास संपूर्ण राज्यात खरीप हंगाम सशक्त होण्याची शक्यता आहे. हवामान खात्याचे अंदाज योग्य ठरल्यास, राज्यातील शेती व जलसाठ्यांवर सकारात्मक परिणाम होईल.
Table of Contents